Thema naar overzicht

Praktijkgericht onderzoek

Wat is praktijkgericht onderzoek?
Het hoger beroepsonderwijs heeft sinds 2002 met de introductie van lectoraten een eigen, unieke vorm van onderzoek ontwikkeld: praktijkgericht onderzoek. Praktijkgericht onderzoek heeft als doel om relevante kennis of kennisproducten op te leveren voor de beroepspraktijk, zoals prototypes, proefopstellingen, toolkits en applicaties. Praktijkgericht onderzoek start met een vraag vanuit de praktijk. Het gaat om problemen waar professionals in hun dagelijkse praktijk tegenaan lopen en kansen die zich voordoen. Het is onderzoek dat direct oplossingen biedt voor grote maatschappelijke opgaven, bijvoorbeeld op het gebied van energie en klimaat, technologische verandering en digitalisering, zorg en onderwijs, en kansengelijkheid. Zie actuele voorbeelden van praktijkgericht onderzoek.

Wat is kenmerkend voor praktijkgericht onderzoek?
De co-creatie tussen onderwijs, onderzoek en de beroepspraktijk is kenmerkend voor praktijkgericht onderzoek; onderzoek voor én met praktijkprofessionals. Deze samenwerking betreft zowel de vraagstelling, de uitvoering als de directe toepassing (doorwerking) van resultaten in de beroepspraktijk en het hoger beroepsonderwijs: het onderzoek helpt ondernemers te innoveren én zorgt ervoor dat nieuwe inzichten direct in het hbo-onderwijs terechtkomen zodat het onderwijs goed blijft aansluiten op de arbeidsmarkt. Praktijkgericht onderzoek vindt vrijwel altijd plaats in regionale netwerken, en is multidisciplinair en kort-cyclisch van aard binnen langer lopende onderzoekslijnen zodat het blijft aansluiten bij de behoeften van de praktijk. Praktijkgericht onderzoek is daarmee een belangrijke schakel tussen fundamenteel onderzoek en onze samenleving. 

Resultaten met impact
Het praktijkgericht onderzoek heeft zich in de afgelopen twintig jaar sterk ontwikkeld, en heeft met haar lectoraten en regionale netwerken zoals Centres of Expertise en fieldlabs inmiddels grote impact. Hogescholen vervullen daarmee een spilfunctie in regionale kennis- en innovatie ecosystemen en fungeren als kennisversnellers van Nederland. Het onderzoek is bovendien een motor voor het actualiseren van opleidingen en het continu verbeteren van de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt. Het praktijkgericht onderzoek van hogescholen is daarmee uitgegroeid tot een waardevol onderdeel van het Nederlandse kennis- en innovatie-ecosysteem. Zie factsheet praktijkgericht onderzoek hogescholen.

Agenda voor de toekomst 
Weliswaar heeft het praktijkgericht onderzoek een plek gekregen in het onderzoekslandschap van Nederland, het potentieel van hbo-onderzoek wordt nog niet volledig erkend en benut. In de Strategische onderzoeksagenda hbo 2022-2025: praktijkgericht onderzoek als kennisversneller wordt aangegeven hoe het praktijkgerichte onderzoek wordt versterkt, wat het hbo daarvoor nodig heeft en wat het zelf gaat doen. De agenda richt zich op het verder uitbouwen en verduurzamen van het praktijkgericht onderzoek aan hogescholen, met een focus op vier ambities: (1) verbinding en samenwerking; (2) zichtbaarheid en toegevoegde waarde; (3) kwaliteitscultuur en (4) onderzoekscultuur en -structuur. Echter, meer en meer structurele financiering is nodig om deze maatschappelijk-gedreven ambities waar te maken. We trekken samen op met onze partners in de kenniscoalitie om de politiek op te roepen om meer te investeren in onderzoek en innovatie. Lees het manifest en position paper ‘Gelijke kansen voor de hogeschoolstudent’ voor een verdere toelichting van de propositie van het hbo, en het VH Verkiezingsmanifest voor de inzet richting de verkiezingen van november 2023. 


Subthema's: Hogescholen en regionale kennisontwikkeling - Praktijkgericht onderzoek en mkb - Nationaal Groeifonds - Topsectoren en missiegedreven innovatiebeleid - Lectoren en onderzoekscultuur - Deltapremie - Professional doctorateKwaliteitszorg praktijkgericht onderzoek - Open Science in het hbo

Contactpersoon

Martine Rutten Team Onderzoek

Gerelateerd nieuws

Vereniging Hogescholen pleit bij informateur voor goed en toegankelijk hoger beroepsonderwijs

Article

De Vereniging Hogescholen heeft een brief geschreven aan informateur Ronald Plasterk om aandacht te vragen voor het hoger beroepsonderwijs in Nederland. De VH benadrukt dat goed en toegankelijk onderwijs essentieel is voor een gezonde maatschappij en economie.

Lees meer

Deltapremie van €500.000 voor Janine Stubbe en Reint Jan Renes

Article

Lectoren Janine Stubbe van Codarts Rotterdam en Reint Jan Renes van Hogeschool van Amsterdam (HvA) zijn de winnaars van de derde editie van de Deltapremie, de toonaangevende prijs voor praktijkgericht onderzoek aan hogescholen. Ze ontvangen beiden een premie van 500.000 euro voor hun grensverleggende onderzoek.

Lees meer

Officiële start pilot Professional Doctorate: impact PD staat centraal

Article

Vandaag vond de Startconferentie Professional Doctorate plaats op De Haagse Hogeschool. Met dit evenement markeerden de Vereniging Hogescholen en Regieorgaan SIA, samen met demissionair minister van OCW Robbert Dijkgraaf, de officiële start van de pilot Professional Doctorate. Voorzitter van de Vereniging Hogescholen Maurice Limmen: “Het van start gaan van de pilot Professional Doctorate is heel goed nieuws. Het professionele doctoraat moet het mogelijk maken om ook in het hbo tot het hoogste onderwijsniveau door te groeien. Dat is belangrijk voor positionering van het bredere beroepsonderwijs in Nederland. Op deze wijze dragen we bij aan gelijke kansen voor hbo-studenten en geven we een impuls aan ons onderwijs en de beroepspraktijk”.

Lees meer

Meer informatie