Kennisbank / Feiten en Cijfers

Financiën

Na twee opeenvolgende jaren met een negatief financieel resultaat als hbo-sector, is in 2018 het jaar afgesloten met een positief resultaat van 112 miljoen euro. Een van de redenen is dat de Rijksbijdrage in 2018 hoger is dan hogescholen bij de begroting voor 2018 hadden voorzien.

Met de Voorjaarsnota 2018 is er circa 120 miljoen euro aan extra middelen voor het hbo bijgekomen. Deze extra middelen zijn toegevoegd vanwege de nieuwe Referentieraming studentenaantallen (meer dan oorspronkelijk geraamd), een loon-/prijscompensatie en extra middelen voor praktijkgericht onderzoek. Deze middelen kwamen pas aan het eind van het jaar 2018 bij de hogescholen terecht, op het moment dat het jaar financieel al bijna afgesloten was. Voor 2019 is de verwachting eveneens dat er een positief resultaat verwacht wordt, omdat er met de Voorjaarsnota 2019 circa 31 miljoen euro aan extra middelen vanwege de nieuwe Referentieraming is bijgekomen, die lopende het boekjaar niet meer kunnen worden uitgegeven.

Onze inschatting is dat dit effect vanaf 2020 niet meer zal plaatsvinden, omdat OCW een vertraging in de systematiek heeft ingebouwd waardoor er niet meer tijdens het desbetreffende jaar met de Voorjaarsnota budget vrijkomt vanwege de nieuwe Referentieraming, maar aan het begin van het opvolgende jaar.

Voorinvesteringen leidden tot negatieve resultaten
In de periode 2015-2017 hebben hogescholen, in het kader van het studievoorschot, jaarlijks extra geld geïnvesteerd in onderwijs- en onderzoekskwaliteit, de zogenaamde voorinvesteringen. Hierbij ging het niet alleen om eenmalige investeringen, maar ook om structurele uitgaven, zoals het aannemen van extra docenten. Zo daalde het resultaat in 2015 met bijna 135 miljoen euro ten opzichte van 2014 en sloot het hbo als enige onderwijssector de jaren 2016 en 2017 af met een negatief resultaat. Ook is het aantal docenten ten opzichte van 2014 in 2018 met circa 2000 gestegen en is er geïnvesteerd in ICT. Deze structurele uitgaven zijn ook in 2018 gedaan, maar hogescholen kunnen publieke middelen niet blijven uitgeven als niet transparant is wat de overheid daarvoor achteraf gaat compenseren. Jarenlang werken met een negatieve begroting is bedrijfsmatig niet verantwoord.


Gerelateerde artikelen