Techniek

Nederland wil tot de meest innovatieve landen in de EU te behoren. Daartoe moet onder meer het aantal hbo-afgestudeerden techniek groeien. De hogescholen hebben eind 2003 het 'Sectorplan bèta-techniek hogescholen' aan het Kabinet aangeboden. Daarna heeft het Kabinet het Deltaplan Bèta Techniek vastgesteld en is het Platform Bèta Techniek opgericht.

HBO Sprint Programma
Voor wat betreft het hbo is voor de periode 2004-2010 het HBO Sprint Programma opgestart. Daarbij is onder meer het onderwijs drastisch vernieuwd en zijn relaties met het voortgezet onderwijs, het mbo en met het bedrijfleven versterkt. Dit laatste gebeurt binnen de vier bachelordomeinen waarin bijna alle techniek-opleidingen van hogescholen zijn ondergebracht: bachelor of engineering, bachelor of built environment, bachelor of ict en bachelor of applied science. De instroom van nieuwe studenten in hbo-techniek is de afgelopen jaren met zo'n 15% gestegen.

Domeincompetenties
De vier domeinen hebben landelijke domeincompetenties opgesteld waarbij het bedrijfsleven betrokken is geweest (zie informatiebank opleidingsprofielen). De hbo-sector heeft vervolgens in 2007 een sectorplan uitgebracht: het Sectorplan Techniek 2007-2010. Eind 2009 heeft een door de HBO-raad en het Platform Bèta Techniek ingestelde commissie onder voorzitterschap van Hans de Boer een investeringsplan opgesteld voor hbo-techniek voor de periode 2011-2016 (sector Investeringsplan HBO 2011-2016). Het plan voorziet in de vorming van een aantal Centres of Expertise.

Centres of Expertise
De ministeries van OCW en EL&I hebben de financiering van drie centres mogelijk gemaakt. Daartoe hebben hogescholen en bedrijfsleven businessplannen ingediend. Daarvan zijn er in januari 2011 drie gehoneerd door een toezegging van 5 miljoen euro per centre aan:

• het Automotive Expertise Centrum van de HAN en Fontys Hogescholen;
• het Cemelot Centre of Expertise van Hogeschool Zuyd;
• het Centre of Expertise Watertechnologie van NHL Hogeschool.

De Centres beogen in het bijzonder het aantal hbo-studenten techniek te vergroten en de samenwerking tussen onderwijs/onderzoek en bedrijfsleven te intensiveren.

Advies Verkenningscommissie Van Pernis (december 2011)
Nederland heeft veel meer afgestudeerde hbo-ers met een technisch profiel nodig. De techniek-opleidingen behoeven een nieuw profiel. De hogescholen moeten daarvoor hun opleidingen anders inrichten en beter afstemmen op de topsectoren en de regionaal aanwezige kennis en bedrijven. Omdat er nu teveel smalle opleidingen zijn, moet het aantal opleidingen worden teruggebracht tot vier brede opleidingen Applied Science, Engineering, Built Environment en ICT. De samenwerking met het bedrijfsleven moet intensiever. Er moet worden geïnvesteerd in praktijkgericht onderzoek en in de vorming van zwaartepunten. Hogescholen stemmen hun opleidingsportfolio zowel onderling als met het bedrijfsleven af. Dit adviseert de door de HBO-raad ingestelde Verkenningscommissie Van Pernis.

De hogescholen hebben naar aanleiding van het advies de overheid en de werkgeversorganisaties VNO-NCW en MKB Nederland in april 2012 het aanbod gedaan samen een Innovatiecontract HBO Techniek af te sluiten. De hogescholen zijn bezig daar uitwerking aan te geven (Sectorplan HBO Techniek). Belangrijke punten daarin zijn de terugbrenging van het aantal techniek-opleidingen naar 10 à 15 ‘stam-‘opleidingen en het verbeteren van de afstemmingsrelaties met het bedrijfsleven op met name landelijk niveau.

Alle cijfers over deze sector op een rij
Ook over de hbo-sector techniek stelt de HBO-raad een schat aan cijfermatige gegevens beschikbaar. Op de kengetallenwebsite kunt u in deze categorieën zelf overzichten maken: instroom inschrijvingen, diploma's, uitval, rendementen, studieduur, en voortgang.

Sectoraal adviescollege
Elk van de zeven sectoren binnen het hbo heeft een sectoraal adviescollege (SAC). Het bestuur van de HBO-raad kent voor elke sector een portefeuillehouder die reguliere contacten onderhoudt met het betreffende adviescollege.